Halloween Costume ideas 2015
Latest Post

आदरणीय जाबीर (रजी.) कथन करतात की, आदरणीय प्रेषित मुहम्मद (स.) जेव्हा प्रवासात निघत तेव्हा सगळ्यांच्या (काफीला) पाठीमागे चालत. कृश, कमजोर लोकांना आपल्या  वाहनावरती (उंटावर) बसवून घेत आणि त्याच्यासाठी प्रार्थना करीत असत. (अबु दाऊद) आदरणीय अनस (रजी.) प्रेषिताविषयी आपला अनुभव सांगतात की, प्रेषित (स.) आजारी  व्यक्तिची विचारपूस करीत. अंत्ययात्रेमध्ये सामिल होत होते. नोकर आणि गुलामांचे निमंत्रण स्विकारीत. (बहकी)
आदरणीय प्रेषित मुहम्मद (स.) चे जीवन सर्व जगातील मानवांसाठी एक आदर्श मॉडेल आहे. त्याच्या जीवनातील प्रत्येक पैलू त्यांच्या व्यक्तिमत्वाला एक झळाळी, चमक देतो. त्याच्या  जीवनातील प्रत्येक क्षण अनुकरणीयच नव्हे तर मानवांसाठी मार्गदर्शन आहे. त्यांचे जीवन एक खुले पुस्तक आहे ज्याच्या प्रत्येक पानावर आम्हाला जीवन जगण्यासाठी प्रकाश आहे जो  जीवनाच्या कठीणतम मार्गात सुद्धा मार्गदर्शन करीत असतो. प्रेषिताचे जीवन राजे महाराजासारखे नव्हते तर समाजातील एकत्र सामान्य माणसाच्या जीवनासारखे होते. असामान्य  व्यक्तिमत्वाचे सामान्य जीवन होते. समाजातील प्रत्येक मागासाबरोबर ते सहजपणे मिसळत, जेणेकरून त्या सामान्य माणसाला प्रेषित आपलेच आहेत असे वाटावे.
आदरणीय जाबीर हे प्रेषितांचे सहयोगी होते. ते आपल्या अनुभव कथन करतात आणि हा अनुभव प्रवासातील आहे. प्रेषित (स.) जेव्हा प्रवासात निघत तेव्हा त्यांच्या बरोबर पुष्कळ  लोक असत. ज्याप्रमाणे अरबस्तानात त्याकाळी लोक जत्थ्यांनी प्रवासाला निघत. जेव्हा हे जत्थे निघत तेव्हा जत्त्थाचा प्रमुख सर्वात पुढे असायचा. पण जेव्हा प्रेषित (स.) प्रवासाला  निघत तेव्हा ते जत्थाच्या सर्वात शेवटी राहत. प्रवास करत ह्याला कारण म्हणजे ते सर्व जत्थाधील सर्वांची काळजी घ्यायचे, सर्वांकडे लक्ष द्यायचे, कुणी जत्थ्यामधून सुटला तर नाही  ना? ह्याची देखरेख ते स्वत: करायचे. आजारी, कमजोर, वृद्ध लोकांना आपल्या वाहनावरती बसवून घेऊन जात. म्हणजेच ह्या लोकांना वाऱ्यावर न सोडता त्यांची आपलुकीने काळजी  घेत. येवढे करून आदरनीय प्रेषित थांबत नसत तर परमदयाळू अल्लाहपाशी त्या सर्व आजारी, वृद्ध लोकांसाठी दुआ (प्रार्थना) करीत. जगात अनेक महापुरुष होऊन गेले पण ह्या  पद्धतीने आपल्या सहकाऱ्यांची काळजी घेणारा विरळाच. म्हणून तर त्यांचे सहकारी त्यांचा अत्यंत आदर करीत, त्यांना जावापलीकडे जपत, त्यांच्या आज्ञा तंतोतंत पाळीत. एकदा  मशीदीत प्रेषित प्रवचन देत होते, समोर काही लोक उभे होते. प्रेषितांना बसण्यास सांगीतले. ते उभे असलेले तर खाली बसले, परंतु ज्यांनी हे ऐकले ते बसले म्हणजेच मशीदीच्या बाहेर  जे लोक होते ते सुद्धा बसले. असे आज्ञापालन व्हायचे. प्रेषितांच्या आदेशाचे ह्याला कारण म्हणजे प्रेषितांचे सर्वाबरोबर प्रेमळ वागणे होय.
दुसऱ्या कथनात प्रेषितांचे दुसरे एक अनुयायी आपला अनुभव कथन करतात. आदरणीय प्रेषित आजारी माणसांची नेहमी विचारपूस करीत. आदरणीय प्रेषित, जेव्हा त्यांना माहीत होई   की, क्ष व्यक्ति आजारी आहे, तेव्हा ते स्वत: त्या आजारी व्यक्तिच्या घरी जात. त्याच्या कपाळावर हात ठेवित. त्याला काही सूचना करीत. त्याला धीर देत आणि परतताना त्याच्या  आरोग्यासाठी अल्लाहपाशी दुआ करीत. आजारी माणसाची विचारपूस करणे हे सत्कृत्य मानले गेले. प्रेषित नेहमी कामात अग्रेसर राहत. जेव्हा जेव्हा कुणाचा मृत्यू होत असे तेव्हा  प्रेषित त्याच्या अंतयात्रेमध्ये स्वत: सामील होत होते. मग तो गरीब असो की श्रीमंत. अंत्ययात्रेत सामील होऊन प्रेषित कबरस्तानापर्यंत जात. मयत व्यक्तिबद्दल अल्लाहशी दुआ करीत  आणि मयताचा दफनविधी होईपर्यंत थांबत.

(१४४) हे श्रद्धावंतांनो! श्रद्धावंतांना सोडून इन्कार करणाऱ्या अधर्मींना आपले मित्र बनवू नका. काय तुम्ही इच्छिता की अल्लाहला स्वत:च्याविरूद्ध उघड पुरावा द्यावा?
(१४५) खात्री बाळगा की ढोंगी नरकामध्ये सर्वात खालच्या थरात जातील आणि तुम्हाला त्यांचा सहाय्यक कोणीच आढळणार नाही.
(१४६) परंतु यांच्यापैकी जे पश्चात्ताप करतील आणि आपल्या वागणुकीत सुधारणा करतील आणि अल्लाहशी बांधील राहतील आणि आपला धर्म फक्त अल्लाहसाठीच निर्भेळ  ठेवतील,१७४ असे लोक श्रद्धावंतांसमवेत आहेत. आणि अल्लाह श्रद्धावंतांना अवश्य महान मोबदला प्रदान करील.
(१४७) शेवटी अल्लाहला काय पडले आहे की तुम्हाला विनाकारण त्याने शिक्षा द्यावी. जर तुम्ही कृतज्ञ दास बनून राहिलात१७५ आणि ईमानच्या मार्गावर चालत राहिलात तर अल्लाह  मोठा गुणग्राहक आहे.१७६ आणि सर्वांची परिस्थिती जाणणारा आहे.
(१४८) अल्लाह हे पसंत करीत नाही की माणसाने अपशब्दाकरिता तोंड उघडावे परंतु या व्यतिरिक्त की एखाद्यावर अत्याचार केला गेला असेल,आणि अल्लाह सर्वकाही ऐकणारा व  जाणणारा आहे.
(१४९) (अत्याचारपीडित अवस्थेत जरी तुम्हाला अपशब्द उच्चारण्याचा हक्क आहे) परंतु जर तुम्ही अंतर्बाह्य चांगुलपणाच दाखवाल अथवा कमीत कमी वाईटाकडे दुर्लक्ष कराल, तर अल्लाह (चादेखील हाच गुण आहे की तो) मोठा क्षमा करणारा आहे (यद्यपि तो शिक्षा देण्याचे) पूर्ण सामथ्र्य बाळगतो.१७७
(१५०) जे लोक अल्लाह आणि त्याच्या पैगंबरांशी द्रोह  करतात आणि इच्छितात की अल्लाह आणि त्याच्या पैगंबरांच्या दरम्यान भेदभाव करावा आणि म्हणतात की आम्ही काहींना मान्य करू आणि काहींना मानणार नाही व कुफ्र व ईमान यांच्या दरम्यानातून एक मार्ग काढण्याचा निश्चय करतात,
(१५१) ते सर्व पक्के अधर्मी आहेत१७८ आणि अशा अधर्मीयांसाठी आम्ही अशी शिक्षा तयार करून ठेवली आहे जी त्यांना अपमानित व तिरस्करणीय करून सोडणारी असेल.



१७४) आपल्या धर्माला अल्लाहसाठी विशिष्ट करण्याचा अर्थ आहे, की मनुष्याची वचनबद्धता अल्लाहशिवाय दुसऱ्या कोणाशीही जुडलेली नसावी. आपल्या सर्व आवडीनिवडी, प्रेम आणि  श्रद्धांना अल्लाहसमोर समर्पित करावे. अल्लाहच्या प्रसन्नतेसाठी सर्वकाही समर्पित करण्यास तयार राहावा.
१७५) `शुक्र'चा मूळ अर्थ होतो उपकाराची स्वीकृती व कृतज्ञतेची अनुभूती होणे. आयतचा अर्थ होतो, ``तुम्ही अल्लाह प्रति  कृतघ्नता आणि विश्वासघातकीपणाची पद्धत स्वीकारू नये तर  त्याचे खरे कृतज्ञ दास बनून राहावे. अशा स्थितीत अल्लाह तुम्हाला शिक्षा देणार नाही.'' एका उपकार करणाऱ्या प्रति कृतज्ञता व्यक्त करण्याची खरी पद्धत हीच आहे की, (१) मनुष्याने  मनापासून त्याचे (उपकारकर्त्याचे) उपकार मानावे. (२) तोंडाने त्याचा स्वीकार करावा आणि (३) उकृतीतून कृतज्ञ होण्याचे प्रमाण द्यावे. याच तिन्ही गोष्टींना एकत्रित केल्याने `शुक्र'   नावाची मानसिकता बनते. या `शुक्र'ची अपेक्षा हीच आहे की मनुष्याने उपकाराला फक्त त्याच्याशीच जोडावे ज्याने ते उपकार केले आहेत. दुसऱ्या कोणालाही कृतज्ञता अभिव्यक्ती आणि  बक्षीस स्वीकार करण्यात मूळ उपकारकर्त्याचा भागीदार बनवू नये. माणसाचे मन आपल्या उपकारकर्त्याविषयी प्रेम आणि कृतज्ञतेने भरलेले असावे. तसेच उपकारकर्त्याच्या विरोधकांविषयी थोडीशीही आसक्ती आणि निष्ठेचे अंश आपल्या मनात ठेवू नये. तिसरा म्हणजे उपकारकर्त्याचा आज्ञापालक आणि वचनबद्ध असणे आवश्यक आहे. त्याने दिलेल्या  बक्षीसांना त्याच्या सांगण्याविरुद्ध (आदेशाविरुद्ध) वापरात आणू नये.
१७६) मूळ अरबी शब्द `शाकीर' आहे याचे भाषांतर `गुणग्राहक' करण्यात आले आहे. `शुक्र' जेव्हा अल्लाहकडून दासाकडे असेल तर अर्थ होतो `सेवावृत्तीचा स्वीकार' किंवा गुणग्राहकता  आणि जेव्हा दासांकडून अल्लाहकडे असेल तर `उपकार मानण्याच्या अर्थाने' घेतले जाते. अल्लाहकडून त्याच्या दासांचा `शुक्र' अदा करण्याचा अर्थ होतो की अल्लाह `नाकद्री' (दुर्लक्ष)  करणारा नाही. जेवढी आणि जशी सेवा दासाने अल्लाहच्या मार्गात केली असेल तर अल्लाहजवळ त्याचा सन्मान होतो आणि कोणीही सेवा केली परंतु त्याला बक्षीस किंवा मोबदला मिळाला नाही असे कधीही होत नाही.
१७७) या आयतमध्ये मुस्लिमांना एक अत्यंत उच्च् श्रेणीची नैतिक शिकवण दिली आहे. दांभिक, यहुदी आणि मूर्तीपूजक लोक मिळून त्या काळी सतत इस्लामच्या मार्गात अडथळे  निर्माण करीत होते. इस्लामचा स्वीकार करणाऱ्यांना त्रास देत असत व त्यांच्यावर आतोनात अत्याचार करीत असत. वाईटातील वाईट डाव ते या इस्लामी आंदोलनाविरुद्ध खेळत होते.  यामुळे मुस्लिम समाजमनात घृणा आणि क्रोध निर्माण होणे स्वाभाविक होते. अल्लाहने मुस्लिमांच्या मनात अशाप्रकारच्या भावनांचे वावटळ उठतांना पाहिले व आदेश दिला, ``अपशब्द  बोलण्यासाठी आपले तोंड उघडणे अल्लाहजवळ शोभनीय कृत्य नाही. नि:संदेह, तुमच्यावर अत्याचार होत आहे आणि पीडित व्यक्ती अत्याचाऱ्याच्या विरोधात आवाज उठवित असेल तर  त्याला तो हक्क आहे. परंतु तरीही श्रेष्ठ आचरण हेच आहे की प्रकट व अप्रकटरित्या तुम्ही भलाई करावी आणि दुराचाऱ्यांना क्षमा करावी. तुम्हाला आपल्या शिष्टाचारात अल्लाहच्या शिष्टाचाराशी जवळीक साधली पाहिजे, कारण अल्लाहचे सान्निध्य तुम्हाला हवे आहे आणि त्याची शान आहे की तो अतिसौम्य आणि सहिष्णु आहे. कठोरतम अपराध्यांनासुद्धा तो  उपजीविका देतो, तसेच मोठमोठ्या अपराधांना क्षमा करतो. म्हणून त्याचे सान्निध्य प्राप्त् करण्यासाठी तुम्हालासुद्धा अत्यंत उदार मनाचे आणि साहसी बनले पाहिजे.
१७८) म्हणजे अधर्मी होण्यात ते जे अल्लाहला मानत नाहीत आणि अल्लाहच्या पैगंबरांनासुद्धा मानत नाहीत, ते लोक जे अल्लाहला मानतात परंतु पैगंबरांना मानत नाहीत आणि ते  लोक जे एखाद्या पैगंबराला मानतात आणि कोणाला मानत नाहीत हे सर्व एकसारखे आहेत. यांच्यापैकी अधर्मी होण्यात कोणीही तसुभर कमी नाही.

सार्वत्रिक निवडणुका झाल्या. मोदी-०.२ कालखंडाची सुरूवात झाली. याचबरोबर जवळपास सर्वच गोष्टींची पुनरावृत्ती होताना दिसत आहे. इतकेच नव्हे तर ज्या प्रमाणे भाजपला भरघोस  मताधिक्क्य मिळाले अगदी त्याच धर्तीवर त्यांच्या पाठिराख्यांचा अराजकतेचा उन्माद उशिरा आगमन झालेल्या मानसूनमधील धबधब्यासारखा उभाळून येऊ लागला आहे. भय, घृणा,  हिंसा, हत्या इत्यादी सर्व वारंवार होतच असतात. मात्र त्यांचे मुक्तपणे घडण्यामागची कारणे, आधार, संधी आणि बहाणा सहजासहजी असामाजिक तत्त्वांच्या हाती लागत आहे. धर्म आणि राजकारणाची एकमेकांमध्ये घुसखोरी झाल्याचे दररोज आपणास दिसून येत आहे. संसदेतदेखील धार्मिक घोषणाबाजी ऐकायला मिळत आहे. धर्मनिरपेक्ष संविधानांतर्गत बनलेल्या   संसदेत धार्मिक घोषणा दिल्या जातात. धार्मिकतेचा ही नवीन उभारी सर्व धर्मांच्या काही मानवतावादी आणि आध्यात्मिक मूल्यांप्रती निष्ठा वाढविण्याचे प्रमाणदेखील असायला हवी. मात्र  असे घडताना दिसत नाही, हे दुर्भाग्य. खरे तर प्रेम, पावित्र्य, सद्भावाचे दमन करणारी ही विकृत धार्मिकता आहे. ही धार्मिकता इतर धर्मांशी घृणा, त्यांच्याप्रती असहिष्णू आणि  आक्रामक झाल्याचे दिसून येते. व्रूâरता, अमानवीयता, हिंसा, हत्या इत्यादींचा आधार घेण्यात तिला कसलाही संकोच वाटत नाही. हिंसा-हत्या-लिंचिंग इत्यादी प्रकारच्या अगदी विकोपाला  पोहोचलेल्या मानसिकतेत मानवता, पावित्र्याला नगण्य स्थान उरले आहे. कोणत्याही व्यक्तीची प्रतिष्ठा, त्याचे शरीर, त्याचा प्राणसुद्धा आता सुरक्षित राहिलेला नाही. राजकारण, धर्म,  जात, मीडिया, बाजार यांच्या महाआघाडीने भारतीय समाजाला कोणत्या स्थितीत नेऊन सोडले आहे हेच आजच्या परिस्थितीचे द्योतक आहे. आज भारतीय समाज, त्याचा सुशिक्षित  भाग नैतिक समाज उरलेला नाही. तो नीतीमत्तेला थारा नसलेल्या राजकारणाच्या  कचाट्यात सापडला आहे. प्रामाणिकपणा, सत्याचा आदर, भलेपणा, बंधुभाव,मदत इत्यादी गुण   कस्रfचत सर्वसामान्य लोकांमध्येच उरलेले आहेत. त्यांची दुर्दशा, त्यांच्या जीवनावश्यक समस्या कुणालाही दिसत नाहीत. मोदी-०.१ काळात श्रीमंतविरोधी व काळा पैसा बाहेर   काढण्यासाठी नोटबंदी लादली गेली, मात्र त्यामुळे गरिबांचे रोजगार नष्ट झाले. मोदींनी निवडणुका जिंकल्यानंतर भाजपच्या कार्यालयात दिलेल्या भाषणात म्हटले होते की आता फक्त  दोन जाती असतील – एक गरीब आणि दुसरी गरिबी हटविण्यासाठी कोणत्याही प्रकारचे योगदान देणाऱ्यांची. राजकीय जुमलेबाजीच्या मदतीने मोदी सरकारने सांस्कृतिक राष्ट्रवादाबरोबरच सांस्कृतिक समाजवादाची नीतीवरदेखील कार्य करण्यास सुरूवात केलेली आहे. त्याचाच गैरफायदा समाजातील असामाजिक तत्त्व घेत असताना दिसत आहेत. विशिष्ट  समाजाला लक्ष्य करून त्यांना त्रास दिला जात आहे, त्यांना जीवे मारले जात आहे. अशा प्रकारच्या घटना पाहता एखाद्या समाजात भीतीचे वातावरण निर्माण होणे साहजिकच आहे.  मात्र अशा घटनांना निश्चित प्रत्येकाने विरोध केला पाहिजे. आपल्यावर होत असलेला अन्याय निमूटपणे सहन करणे हेदेखील महाभित्रेपणाचे लक्षण आहे. भित्रा वारंवार मरत असतो,  मात्र बहादूर एकदाच मरतो. भारतीय संविधानाने दिलेले अधिकार प्रत्येक भारतीयाला माहीत असले पाहिजेत. जर कोणी एखाद्याच्या जीवावर अथवा संपत्तीवर हल्ला करीत असेल तर  त्याचा बचाव करण्याचा त्याला कायद्यानुसार अधिकार आहे. स्वत:चा बचाव करणे कायद्याचे उल्लंघन नसून लोकतांत्रिक अधिकार आहे. आजकाल सुरू असलेल्या मॉबलिंचिंगच्या घटना  पाहता फक्त मुस्लिमच नव्हे तर हिंदू बांधवदेखील त्यास बळी पडलेले दिसून येतात. दोन्ही समाजात न्यायप्रिय लोक अस्तित्वात आहेत, त्यांच्याकडून मॉब लिंचिंग अथवा मॉब  टेररिझमचा विरोध होत आहे. मुस्लिम तरुण आणि काही संघटनांनी शांततापूर्ण विरोध सुरू केला आहे. मात्र या सर्व गोष्टींचा सरकारवर कसलाही परिणाम होताना दिसून येत नसला  तरी अन्याय, दुव्र्यवहार, दमन व अत्याचाराविरूद्ध यथाशक्ती आवाज उठविण्याची गरज आहे. मालेगावात लाखोच्या संख्येने मुस्लिम बांधवांनी रस्त्यावर उतरून सरकारला मॉब लिंचिंगविरूद्ध जागृत करण्याचा प्रयत्न केला आहे. गेल्या शुक्रवारी मुस्लिम समाजाच्या जनआक्रोश मोर्चा काढण्यात आला. मोर्चात सहभागी झालेल्यांनी खिशाला काळ्या फिती लावल्या  होत्या. ‘संविधान बचाव... देश बचाव’, ‘हिंदू, मुस्लिम’, ‘शिख, इसाई हम सब एक है’, ‘सबल मिलके एक बनो...भारत जोडो’, ‘तबरेज तेरे खुनसे इन्कालाब आयेगा’... अशा घोषणा  मोर्चेकरी देत होते. भारतीय राज्यघटनेने सर्व भारतीयांना आपल्या धर्मप्रमाणे राहण्याचा व जीवन जगण्याचा अधिकार दिला आहे. परंतु काही कट्टरवादी मानसिकतेचे समाजकंटक हे  देशाला बरबाद करण्याचे व तोडण्याचे षडयंत्र रचत आहे. नियोजनबद्ध पद्धतीने अल्पसंख्याक समाजाची मॉब लिचिंगद्वारे हत्या करून माणुसकी संपविण्याचा हा प्रयत्न आहे. त्यातूनच  झारखंड येथील तबरेज अन्सारी याची हत्या करण्यात आली आहे. सरकारने या घटना रोखण्यासाठी कडक कायदा करून समाजकंटकांना फाशीच्या शिक्षेची कायद्यात तरतूद करावी,  त्याचबरोबर मुस्लिम समाजाची प्रगती होण्यासाठी आरक्षण देण्यात यावे, अशा प्रकारच्या मागण्या या मोर्चाद्वारे सरकारकडे करण्यात आल्या ही सामाजिक ऐक्याच्या दृष्टीने निश्चिच  जमेची बाजू ठरेल.
-शाहजहान मगदुम
मो.:८९७६५३३४०४,
Email: magdumshah@eshodhan.com

कोणतंही क्षेत्र असो. मुस्लिमांकडे बघण्याचा एकूण दृष्टिकोन हा पूर्वग्रहदूषितच असतो. कधी व्यक्ती म्हणून तर कधी समाज म्हणून. क्रिकेट हे क्षेत्रही त्याला अपवाद नाही.  जगभरातल्या अनेक क्रिकेट संघांमधे आज मुस्लिम खेळाडू आहेत. त्यांचा धर्म मुस्लिम असला तरी त्यांनी आपल्या क्षमतेच्या जोरावर स्वत:चं वेगळं स्थान निर्माण केलंय.

क्रिकेट जातीधर्माच्या भिंती उद्ध्वस्त करणारा खेळ आहे. हा सांघिक खेळ असल्यानं संघातल्या प्रत्येकाला दिलोजानसे खेळावं लागतं. इथं कोण कुठल्या जातीधर्माचा आहे हे बघायचा  प्रश्नच येत नाही. खेळ तेढ संपवणाराच असतो. यंदाच्या क्रिकेट वर्ल्ड्कप स्पर्धेत दहा टीम सहभागी झाल्यात आणि ते सगळे एकमेकांशी गुण्यागोविंदानं लढताहेत. मुस्लिमांकडे नेहमी  संशयानं पाहिलं जातं. या स्पर्धेतले संघ बघितले तर दिसतं की पाकिस्तान, अफगाणिस्तान आणि बांग्लादेश या तीन संघांमधे मुस्लिमांचा भरणा अधिक आहे. बांग्लादेशच्या संघात  जरुर काही हिंदू आहेत. पण भारत, ऑस्ट्रेलिया, इंग्लंड, दक्षिण आफ्रिका ह्यांच्या संघात एक तरी मुस्लिम आहे. श्रीलंका, न्यूझीलंड आणि वेस्ट इंडिजमधे कुणी मुस्लिम नाही. ह्याचा  अर्थ ह्या स्पर्धेत मुस्लिम खेळाडू बरेच आहेत आणि ते व्यवस्थित खेळताहेत. त्यांच्याकडे खिलाडूवृत्ती आहे आणि सांघिकरित्या खेळायची वृत्ती आहे.


मानवतावादी दृष्टिकोन असलेले खेळाडू
इंग्लंडच्या संघात दोन मुस्लिम चेहरे आहेत. एक मोईन अली तर दुसरा आदिल रशिद. दोघंही फिरकीपटू आहेत. म्हणजे इंग्लंडच्या फिरकी विभागाचे ते आधार आहेत. हे दोघंही मूळचे  पाकिस्तानातले. मोईन पाकव्याप्त काश्मिरमधल्या मिरपुरी जमातीचा आहे. त्याचे आजोबा मिरपूरहून इंग्लंडमधे स्थायिक झाले. त्यांनी ब्रिटिश बेट्टी कॉक्स हिच्याशी विवाह केला. म्हणून  मोईन तसा संमिश्र वंशाचा ठरतो. त्याचे वडील टॅक्सी ड्रायवर होते. त्यांच्या आजूबाजूची सगळी मुलं क्रिकेट खेळणारी होती. म्हणून मोईनही त्यांच्यात राहून क्रिकेटपटू झाला. कबीर  अली हा तर त्याचा चुलत भाऊ. मोईन लहान वयातच वारविकशायरसाठी खेळायला लागला आणि इंग्लंडच्या यंग टीमकडूनही खेळला. तो ह्या टीमचा यंग वर्ल्ड्कप स्पर्धेत कर्णधारही  होता. तो लगेचच इंग्लंडच्या मुख्य संघातही आला. २०१४ मधे भारताविरुद्धच खेळताना त्याने आपल्या रिस्टबॅन्डवर ‘सेव्ह गाझा आणि फ्री पॅलेस्टाईन’ असा लोगो वापरला होता. त्याचा  तेव्हाचा दृष्टिकोन मानवतावादी होता. पण आता धोनीच्या बलिदान लोगोवरुन झालं तसंच तेव्हा झालं. त्याला तो लोगो काढावा लागला. मोईन हा भरपूर चॅरिटी करत असतो. त्याचा  सहकारी आदिल रशिद मूळचा पाकिस्तानचा. त्याचा जन्म इंग्लंडमधल्या ब्रॅडफर्डचा. पण तोही मिरपुरी आहे. पाकव्याप्त काश्मिरमधून १९६७ मधे त्याचे वडील इंग्लंडमधे आले. ह्याचा  जन्म १९८८ चा. दोन्ही भाऊ हसन आणि अमिर हेही चांगले क्रिकेटपटू आहेत. आदिलला ऑस्ट्रेलियाचा माजी फिरकीपटू हेरी जेन्नर ह्याने प्रतिभाशोध योजनेंतर्गत हेरलं. इंग्लंडला याचा   लाभ करुन देणारा ऑस्ट्रेलियाचाच आहे लेहमन. त्याने आदिलला खूप साहाय्य केलं. पाकिस्तानातल्या पंजाबमधे तो लोकांसाठी काम करतोय.

ऑस्ट्रेलिया आणि दक्षिण आफ्रिकेचे विक्रमवीर
दक्षिण आफ्रिकेच्या संघात दोन मुस्लिम आहेत. त्पापैकी हाशिम अमला तर त्यांचा आघाडीचा फलंदाज आहे. वनडे आणि कसोटी दोन्ही प्रकारात त्यांच्या नावावर विक्रम आहेत. त्याचे  वाडवडील गुजरातमधल्या सूरतचे अन्सारी कुटुंबातले. सगळे जण पक्के धार्मिक. हाशिमचा मोठा भाऊ अहमदही छान क्रिकेट खेळायचा. दक्षिण आफ्रिकेत ते चांगल्या शाळेत शिकले.  हाशिम युवा विश्वचषक स्पर्धेत दक्षिण आफ्रिकेचा कर्णधार होता. नंतर त्याने मागे वळून पाहिलंच नाही. श्रीलंकेविरुद्धच्या एका सामन्यात समालोचन करणाऱ्या ऑस्ट्रेलियन डीन जोन्सने  अमलाची लांबलचक दाढी पाहून त्याचा टेरिरिस्ट असा उल्लेख केला यावरुन मोठा वाद झाला. जोन्सचे करारपत्र रद्द करण्यात आले. त्याने अमलाची माफी मागितली. पण अमलाने कुठलीही तक्रार केलेली नव्हती.

मॉलमधे काम करताना मिळाली संधी
इम्रान ताहिर हा गुगली टाकण्यात माहिर आहे. आज तो ४० वर्षांचा आहे. तरीही दक्षिण आफ्रिकेचा त्याच्यावर भरोसा आहे. त्याचा जन्म लाहोरचा. घरची परिस्थिती बेताची. एका  मॉलमधे तो नोकरीही करत होता. त्याला पाकिस्तानच्या यंग टीम आणि अ टीममधे खेळायची संधी मिळाली. पण तो चमकला नव्हता. इंग्लडमधे कौंटी खेळता खेळता त्याला दक्षिण  आफ्रिकेत जायची संधी मिळाली आणि तिथंही काही वादानंतर तो स्थिरावला. सर्वाधिक २७ संघांकडून खेळण्याचा एक वेगळाच विश्वविक्रम त्याच्या नावावर आहे. ऑस्ट्रेलियाकडून  खेळणारा पहिला पाकिस्तानी असा मान उस्मान ख्वाजाने मिळवलाय. तो आज संघाच्या प्रमुख फलंदाजांपैकी एक आहे. त्याला वाटचाल करताना बरेच टोमणे, शेरेबाजी सहन करावी लागल्याचं तो सांगतो. त्याचा जन्म इस्लामाबादचा. वयाच्या पाचव्या वर्षी त्याचा परिवार ऑस्ट्रेलियात आला. तो हुशार विद्यार्थी होता. तो वैज्ञानिक होणाऱ्या परीक्षा उत्तीर्ण झाला आहे.

शमी
तेज आणि अचूक माऱ्यामुळे टीम इंडियात भारताच्या शमी मोहम्मदने एक तेज गोलंदाज म्हणून आपलं नाव दुमदुमत ठेवलंय. शमी हाही साध्या कुटुंबातला. उत्तर प्रदेशातल्या अमरोहामधल्या साहसपूर ह्या गावचा. त्याचे वडील शेती करणारे. पण ते चांगले गोलंदाजी करायचे. त्यांची तिन्ही मुलं वेगात गोलंदाजी करायच्या वेगानं झपाटलेली. त्यांच्यापैकी शमीने  प्रगती केली. त्याला वडलांनी बद्रुद्दीन या प्रशिक्षकाकडे सोपवलं आणि मग देवव्रत दास या भल्या माणसानं त्याचे गुण हेरून त्याला सर्वोतोपरी साहाय्य केलं. आपल्या घरीही त्याला ठेऊन   घेतलं आणि कलकत्यात आणलं. तिथे त्यांनीच निवड समिती सदस्य संबारन बॅनर्जीला त्याला बघायला लावलं. संबारनही प्रभावित झाला आणि एके दिवशी नेटमधे सौरव गांगुलीलासुद्धा  त्याच्यात गुणवत्ता आढळली. मग काय शम्मीने सर्वांच लक्ष वेधलं. आणि भारतीय अ संघातून चमकला. त्याने अल्पावधित आपल्या तेज आणि अचूक माऱ्याने आपली भारतीय  संघातली जागा बळकट केली. दुखापतींमुळे त्याच्यावर संघाबाहेर राहण्याची वेळ वारंवार येत असते आणि पत्नी बरोबरच्या झगड्यामुळे त्याच्यावर पोलीस कारवाईही झाली. ह्या  प्रकरणाबाबत मंडळाने नरमाईचं धोरण घेतल्यानं तो आज भारतीय संघात आहे. मात्र त्याचे सर्व सहकारी तो एक मनमिळाऊ, शांत स्वभावाचा असल्याचं सांगतात.

खरं तर हेच क्रिकेटचे बंदे
इंग्लंड, दक्षिण आफ्रिका, ऑस्ट्रेलिया, भारत या संघातले हे मुस्लिम खेळाडू आपल्या संघासाठी मन लावून खेळताना आज दिसताहेत. त्यांची कामगिरी समाधानकारकही झालेली आहे.  याचबरोबर बांग्लादेश टीमने अतिशय एकजूट दाखवत स्पर्धेत चमकदार कामगिरी केलीय. तर पाकिस्तानचा संघ भारताविरुद्धची लढत गमावल्यानं आपल्या चाहत्यांना पचवून मैदानात  उतरताना दिसलाय. अफगाणिस्तानचा संघ ह्या स्पर्धेतला लिंबू टिंबू संघ त्यांच्यात बेबनाव असल्याचं म्हटलं जातं. पण तरीही त्यांनी भारताविरुद्धच्या लढतीत चांगली झुंज दिली.  तेव्हा  हे सारे खेळाडू कुठल्या धर्माचे आहेत त्याचा विचार न करता त्यांच्या जिगरीला मानलं पाहिजे. हेच खरे तर क्रिकेटचे बंदे आहेत.

-संजीव पाध्ये
(साभार : कोलाज डॉट इन)

येत्या काळाचा नैराश्यमयी अंधार भयभीत करणाराच आहे, तरीही अस्सल भारतीयत्वाची अखंड जाणीव प्रत्येक उपऱ्या सहिष्णूतेच्या संघर्षात ठळक करत राहू. बळी म्हणून अधोरेखित,  संशयी म्हणून सवयीचे, होण्यापेक्षा आपल्यातल्याच ‘अहं’ला गाडून, इमानेइतबार सुखाचा उजेड उजळवत राहू
सध्या श्रीरामाच्या साक्षीसोबतीनेच लोकशाहीची विटंबना सुरू आहे. नव्या राष्ट्रवादाची विद्वेषी प्रखरता घेऊन उभा आहे. देशाचा भविष्य असणारा तरूण वर्ग एकीकडे निराशावादाचा कहर  खोल वेदना देतोय. एकीकडे मुठभरांच्या हातात संपत्तीचे केंद्रीकरण होतय; आणि मधला नागरीक भरडला जातोय, जात-धर्म अस्तित्व अस्मितेंच्या भुलावणाऱ्या गोड थापेबाजीत !  जखमांची सवय आणि मुरदाडलेपणा काहींना पशुप्रीय, पशुसम बनवित आहे. प्रत्येक पालखीचा ऊदो-ऊदो सुरूय, अखंड गजर पालखी वाहणाऱ्यांची डोकी सडवली जाताहेत ’धर्म’ प्रीयतेच्या नावाखाली.
येणारा काळ सामान्यांसाठी अतिभयानक आहे. सर्व क्षेत्रातील मुस्कटदाबी जीवघेणी ठरतेय. प्रश्नांचे अनेक घोळ मांडून ठेवलेत आणि उत्तरांच्या वाटा तोकड्या, अहंवाद झाल्या आहेत.  साधारणतः बारोमास किंवा वर्षभर काही मांडण्याचा प्रयत्न केला इथे. भयाण वर्तमानाच्या खाणाखुणा अस्वस्थ करताहेत. त्यांच्या मागे, सुगावा लावण्याचा माझ्या परीने प्रयत्न केला,  आतली कळ मांडत राहिलो.
’अस्वस्थ वर्तमान’ व ’ऊपरी सहिष्णूता’ या दोन्ही शब्दांचे केवळ संदर्भ न शोधता अनुभवाचा पसारा मर्यादेत इथे सांडत राहिलो. सुरूवातीला ईदच्या घाईत नजिब आठवत राहिला. ’तो  कुठे हरवला’ या शिर्षकाने आज या अंगाने लिहितानाही नजीब आठवतोयच. तबरेजसाठीच्या मोर्च्यांचे फोटो अजून अपलोड होताहेत मोबाईलवर. एकरेषीय समतल असाच राहिलाय हा  काळ. काळ बनून, मनमस्तिष्कावर घाला घालतोय. परिवर्तनाची हाक देणाऱ्यांची संख्या वाढली की कमी याची चिकित्सा कधीतरी होईल, पण नजिब, मोहसिन, पहलू, अख्लाक,  आसिफा, डॉ. पायल तडवी अशी ज्ञात आणि हजारो अज्ञात असे बळी, भयाण कुरूपतेचा चेहरा घेऊन समोर उभे आहेत.
’सुकून’ मिळावा म्हणून दुवाप्राथ र्नेत मग्न राहून सुद्धा चिड-वैतागाला आवर नाही घालता येत. ’सब्र का फल मीठा होता है’ ऐकत राहिलोय. दिवसागणिक वाढणाऱ्या अतिअंधधार्मिक  कट्टरतेने भितीच्या भक्कम भिंती उभ्या झाल्यात. गल्ली-रस्त्यांत निरागसतेने बागडणाऱ्या छोट्या चिल्ल्यांपिल्यांचा आवाजही आता धार्मिक झालाय. झेंडे आणि नोटांचे राजकारण  शिरलंय प्रत्येकात. याऊपर चिंता आहे समुहसंघी प्रबळ मानसिकतेची. खोलवर पाळंमूळं रूजवत, बहुजात-बहुजनी तरूणांच्या हातात लाठीकाठी शस्त्रांचे आणि घातकी प्रशिक्षणाचे  वर्गबैठका शाखा फुलत आहेत.
जातीच्या काजव्यांचा उजेड डोळ्यांना त्रासदायक होतोय. धर्म नावाचा अजस्त्र किडा वळवळत गिळंकृत करतोय माणूसपण!! पहिल्यांदा रस्त्यावर येणाऱ्या न्यायाधिशांपासून, नोटबंदीच्या  मरणप्राय गर्दीपर्यंत. थापाअफवांच्या अफिमी वक्तव्यांपासून - संविधान दहनाच्या सनातनी सोहळ्यापर्यंत, लेखक साहित्यिकांच्या हत्यासत्रापासून लोहिया, भट्ट सारख्या गुन्ह्यापर्यंत किंवा  अगदी भोतमांगेंच्या विनान्याय मृत्यूपासून आसिफाच्या तडफेपर्यंत डॉ. कफिल अहमद यांच्या प्रामाणिकतेला दिलेल्या जबर शिक्षेपासून..’भात-भात’ म्हणून मेलेल्या आदिवासी  बालकांपर्यंत.. पुतळ्यांची उंची वाढली जरी, धरणांना खेकड्यांनी पाडे पर्यंत. लोकशाहीला ईव्हीएम मधून संपण्यापर्यंत... किंवा रामनामजप पे नथुरामापर्यंत... नालासोपारा  शस्त्रसाग्यांपासून- कोरेगाव भिमाच्या दंग्यापर्यंत अगदी ट्रोलिंगच्या नीच पातळीपासून खा. मोईत्राच्या फॅसिझमच्या भाषणापर्यंत सगळ्याच क्षेत्रातला सनातनी चिरतरूण होतोय. शासकीय-  प्रशासकीय योजनांच्या बोजवाऱ्यांपासून प्रचंड जाहिरातीचंच्या गदारोळापर्यंत ..विद्यार्थ्यांच्या संविधानिक लढाईपासून, शेणमुत्राच्या गाई पर्यंत... हातातला मोबाईल, मीडिया, न्यूजचॅनेल्स,  मालिका, सिनेमॅटिक बायोपिकचा पिसारा... पीक जोमानं तरारूण जोरात आहे, फवारणी गडद झालीय केवळ हिंसा तिरस्कार द्वेषाची... अभ्यासक्रमातील बदल, संस्थाचे खाजगीकरण,  कर्जाऊ रकमांचा काळ्या पैसे परत आणण्याच्या वल्गनेचा काळ, पतंजली रामदेवी फुसक्या बाणापासून हंगामी लोकनेत्यांच्या उपोषणाचा काळ, ’पैसा फेको-तमाशा देखो’ परफेक्ट लागू  पडणाऱ्या उसण्या विचारवंत-शास्त्रज्ञ, अर्थशास्त्रज्ञांचा काळ.
चिकित्सा झाली डायरेक्ट हिंसेचा पवित्र पावित्रा घेणारा काळ. काळ कठीण भयाण भयंकर... समाधानाची गोष्ट, पाकळी फुलावी दुर्लक्षित फुलाची पावसात तेवढ्याच मुठभरांचा आक्रोश  रस्त्यावर उतरला. युनोतल्या आवाजाची व्हिडीओ क्लीप फिरली मीडियावर ’एक पत्थर तो तबियत से उछालो यारो’ म्हणत का असेना मान्सूनच्या मौसमात मौसमी हंगामी रक्षण  आरक्षणाच्या टिकाटिपण्या झडल्या.
तुकड्या-तुकड्यांच्या या लेखनात सरळधोपट अस्वस्थता किंवा जाणवणाऱ्या गोष्टी मांडत राहिलो. कुणी प्रत्यक्ष ’दाद’ दिली, कुणी साद. कुणी फोनवरून संवाद केला. काहींनी थातूर मातूर  म्हणून अधिक अभ्यासू होण्याची प्रेरणा दिली. काहींनी सूचना, सुधार सुचविल्या. अनुभव भिडतात. उतरतात सरळं.. कुठलाही अभिनिवेश आणि अभ्यासू बांधिलकी न घेता लिहलं.  उण्यादुण्याची खिचडी मात्र चारदोनांची भूक भागवित असेल तर सध्या तेही योग्यच! ’’जात से जात जलाते चलो’’च्या उघड अजेंड्यात सामिल न होता, कट्टरभिंतींना उखडून  टाकण्याची धडपड स्पष्ट होत राहो.
येत्या काळाचा नैराश्यमयी अंधार. भयभीत करणाराच आहे, तरीही अस्सल भारतीयत्वाची अखंड जाणीव प्रत्येक उपऱ्या सहिष्णूतेच्या संघर्षात ठळक करत राहू. बळी म्हणून अधोरेखित,  संशयी म्हणून सवयीचे, होण्यापेक्षा आपल्यातल्याच ’अहं’ला गाडून, इमानेइतबार सुखाचा उजेड उजळवत राहू. धरणाच्या भिंती ध्वस्त होताहेत. मजुरांवर इमारतींच्या भिंती कोसळताहेत.  माणूस मरतोय. संवेदना जिवंत रहावी यासाठी माणुसकीआड येणाऱ्या भिंती मुद्दाम पाडू या.. लिहिण्याचा भावनिक पिसारा फुलतोय. मोर होऊन नाचण्याची ही वेळ नक्की नाही. हा वेदनोचा पसारा सावरतो.

‘‘साहिल पे खडे हो, तुम्हे क्या गम चले जाना,
मै डूब रहा हूं अभी डूबा तो नहीं हूँ’’

- साहिल शेख
9923030668

सत्तेतल्या बदलानंतर ‘मॉब लिंचिंग’ नावानं हत्येचं नवं तंत्र विकसित झालं. त्याची सुरुवात पुण्यामध्ये मोहसीन शेख या तरुणाच्या हत्येनं झाली. कोणतंही कारण नसताना एका  विशिष्ट धर्ममताचा अनुयायी म्हणून त्याला संपवण्यात आलं. २ जून २०१४ रोजी ही घटना घडली. नुकतीच या घटनेला पाच वर्षं पूर्ण झाली. या दरम्यान बऱ्याच घटना घडल्या. या  हत्येच्या सर्व २२ आरोपींना जामीन देण्यात आला. दुसरीकडे न्यायासाठी लढणाऱ्या मोहसीनच्या पित्याचंदेखील हृदयविकारानं निधन झालं. ते आपल्या मुलाला न्याय मिळाल्याचं पाहू  शकले नाहीत. शासनानं दिलेलं मदतीचं आश्वासन पूर्ण झालं नाही. त्याच्या लहान भावाला नोकरी देण्याचा शब्द फिरवण्यात आला. आता मोहसीनचं कुटुंब असहाय्य आहे. त्यांना  न्यायाचा विश्वास देण्याची गरज आहे. त्यासाठीच महाराष्ट्रातील तरुणांनी ‘जस्टीस फॉर मोहसीन मूव्हमेंट’ सुरू केली आहे. उद्या त्यांच्यावतीनं मोहसीनच्या जन्मगावी सोलापुरात  निदर्शनं केली जाणार आहेत. महाराष्ट्रातील शेकडो तरुण यात सहभागी होणार आहेत. त्या पाश्र्वभूमीवर ‘जस्टीस फॉर मोहसीन मुव्हमेंट’च्या वतीनं मोहसीन शेखचा भाऊ मुबीन शेखची मुलाखत...

तुमची कौटुंबिक पाश्र्वभूमी सांगाल?
माझे आजोबा पोस्टमन होते. त्यांना सहा मुलं. त्यात माझे वडील हे तिसरं अपत्य. आजोबा कमी पगारात कुटुंबाचा गाडा हाकत होते. मोठ्या कुटुंबामुळे माझ्या वडिलांना कुटुंबाला आर्थिक आधार देण्याची जबाबदारी कमी वयात स्वीकारावी लागली. त्यामुळे रोजगाराच्या शोधात ते दुबईला गेले, पण काही दिवसांतच तेथून परतले. त्यानंतर त्यांनी म्हणजे १९८५ साली  सोलापूरमध्ये झेरॉक्स आणि दूरध्वनी केंद्राचा व्यवसाय सुरू केला. माझा मोठा भाऊ मोहसीनच्या हत्येच्या आधी दोन वर्षापूर्वी त्यांचा हा व्यवसाय बंद पडला. त्यामुळे कुटुंबात आर्थिक  अडचणी जाणवत होत्या. मोहसीनचं शिक्षण नुकतंच संपलं होतं. पदवीनंतर त्याने सॉफ्टवेअरचे कोर्स केले. कौटुंबिक अडचणींची मोहसीनला जाणीव होती. पण शिक्षण अर्धवट सोडायचं  नव्हतं. त्यामुळे पुण्यात एका खाजगी प्रशिक्षण केंद्रात संगणक शिक्षकाची नोकरी करत त्यानं शिक्षण सुरू केलं. त्यानंतर मोहसीनला सेंट्रल ग्लोबल कंपनीत नोकरी लागली. कालांतरानं  मीदेखील त्याच्यासोबत पुण्यात मार्केटिंगचं काम करू लागलो.

मोहसीनच्या हत्येपूर्वी तुमच्या कुटुंबाची आर्थिक स्थिती सुधारली होती का?
वडिलांचा व्यवसाय बंद पडल्यानंतर काही काळातच मी आणि मोहसीन दोघंही पुण्यात नोकरी करायला लागलो. आम्हा दोघा भावांपैकी एकाचा पगार राहण्या-खाण्यात खर्च व्हायचा. दुसऱ्याचा पगार आम्ही आई-वडिलांना सोलापुरात पाठवायचो. त्यांना त्याचा आधार होता. त्यावरच त्यांची गुजराण व्हायची. परिस्थिती हलाखीची होती. पण वडिलांना व्यवसाय बंद  पडल्याचं दु:ख जाणवत नव्हतं. दोन–तीन वर्षं कुटुंबाला मोहसीनचा आधार होता.

मोहसीनच्या हत्येपूर्वी वातावरण संवेदनशील झाल्याची माहिती होती?
आम्ही दोघंही स्वारगेट परिसरात नोकरीला होतो. खोलीवर साधारणत: सायंकाळी ७.३० पर्यंत पोहोचायचो. त्या दिवशीदेखील आम्ही नेहमीच्या वेळी खोलीवर परतलो. कामाच्या तणावात  आम्हाला इतर कोणत्याही गोष्टींकडे लक्ष द्यायला वेळ मिळत नसे. त्यामुळे शहरात अथवा अन्य ठिकाणी काय घडतंय याची आम्हाला माहिती नव्हती. मोहसीनने सोशल मीडिआवर  आक्षेपार्ह पोस्ट टाकल्याची बातमी दिली जाते, त्याची सत्यता काय? आम्ही रोजच्या जगण्याशी संघर्ष करत होतो. आमच्या कुटुंबाच्या अडचणी वाढल्या होत्या. आमच्यासमोर आमचं  कुटुंब कसं जगवायचं हा प्रश्न होता. मोहसीनला तर त्याची जाणीव अधिक होती. त्यातही मोहसीनचा स्वभाव मितभाषी होता. त्यानं कधीच कोणत्याही सामाजिक घटनेवर प्रतिक्रिया  दिल्याचं आम्ही पाहिलेलं नाही. काही वृत्तवाहिन्यांनी मोहसीनने एक आक्षेपार्ह पोस्ट सोशल मीडियावर टाकल्याची माहिती प्रसारीत केली. नंतर त्यांना सत्यता कळाल्यानंतर त्यांनी  माफीही मागितली. त्यांच्या प्रतिनिधींनी आमच्या घरी येऊन दिलगिरी व्यक्त केली.

मोहसीनची हत्या कशा प्रकारे झाली?
त्या दिवशी कामावरून परतल्यानंतर आम्ही रात्री ८.३० वाजता नमाजसाठी गेलो. तेथून मी खोलीवर आलो. मोहसीन व त्याचा एक मित्र नमाज झाल्यानंतर रात्रीच्या जेवणाचा डबा   आणण्यासाठी मेसला गेले. तेथून डबा घेऊन ते परतत होते. तेव्हा दुचाकीवर आलेल्या हिंदू राष्ट्र सेनेच्या सदस्यांनी माझ्या भावाची दाढी आणि त्याचा पेहराव पाहून त्याच्यावर हल्ला  केला. हॉकीस्टीक आणि रॉडने त्याला मारहाण केली. नंतर त्याच्या डोक्यात दगड घातला.

मोहसीनला मारहाण झाल्याची माहिती कशी मिळाली?
मला मोहसीनसोबत असलेल्या मित्रानं फोन केला. आम्ही जिथं राहायचो तिथं जवळच ही घटना घडली होती. त्यामुळे मी तातडीनं तिथं पोहचलो. त्याला मारहाण करणारे तिथंच  कॉर्नरवर मोडतोड करत होते. मी माझ्या भावाची अवस्था पाहून अनेकांना मदतीसाठी हाक मारली. मी ओरडत होतो, ‘रिक्षा थांबवा. फक्त माझ्या भावाला उचलून रिक्षामध्ये घाला.’ मी  विनवणी करत होतो, पण कुणीच ऐकत नव्हतं. रिक्षाही मिळत नव्हती. मी भावाला तसंच टाकून खोलीवर गेलो. दुचाकी आणि एका मित्राला घेऊन आलो. तितक्यात जवळ पोलीस व्हॅन   असल्याचं दिसलं. मी त्यांच्याकडे गेलो. त्यांना परिस्थिती सांगितली. मग पोलिसांच्या व्हॅनमध्येच मी भावाला घेऊन मगरपट्ट्याच्या जवळ ग्लोबल हॉस्पिटलला गेलो. सोलापूरला घरी   फोनवरून माहिती दिली. मारहाण झाल्यानंतर रुग्णालयात मोहसीनला पोहचवण्यासाठी आम्हाला एक तास लागला. रात्री दहा वाजता मोहसीनवर हॉस्पिटलमध्ये उपचार सुरू करण्यात  आले. मात्र दगडाचा घाव डोक्यात खोलवर झाल्यानं रात्री १२.३० वाजता मोहसीनचा मृत्यू झाला. मग पहाटे दोन वाजता पुण्याहून मोहसीनचा मृतदेह घेऊन मी आणि माझा चुलत भाऊ सोलापूरला निघालो. दुसऱ्या दिवशी सकाळी ११ वाजता त्याच्यावर अंत्यसंस्कार करण्यात आले.

मृत्युनंतर सरकारकडून मदतीची घोषणा कधी करण्यात आली?
अंत्यसंस्कारानंतर एनडीटीव्हीवर पुण्यात मॉब लिंचिंगमध्ये मोहसीन शेखला मारल्याची बातमी प्रसारीत झाली. त्यानंतर राजकारण्यांनी या मुद्द्यावर आवाज उठवला. स्थानिक स्तरावरील  अनेक नेते घरी येऊन भेटू लागले. पण शासनाकडून कोणत्याही प्रकारच्या मदतीची घोषणा झाली नव्हती. आ. प्रणिती शिंदे यांनी मला व माझ्या वडिलांना मुख्यमंत्र्यांकडे नेले.  तत्कालीन मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण यांना भेटल्यानंतर मदत म्हणून पन्नास लाख रुपये मिळवून देण्याचं आश्वासन दिलं. त्यातील काही रक्कम महापालिका देणार होती. मला  नोकरीचं आश्वासन देण्यात आलं. पण त्यातील काही रक्कम फक्त मिळाली. वडील त्यासाठी लढत होते. पण त्यांचा मृत्यू झाल्यानं त्यांचा हा लढा अर्धवट राहिला.

वडिलांचं निधन कोणत्या कारणामुळे झालं?
मोहसीनच्या निधनाचा वडिलांना मोठा धक्का बसला होता. ते दिवसभर त्याची चर्चा करायचे. पुण्याला खटल्याच्या कामासाठी जायचे. मी सोबत असायचो. मला नोकरी मिळावी म्हणून  मंत्रालयात चकरा मारायचे. काही दिवसांनी जीआर नसल्यामुळे आम्ही नोकरी देऊ शकत नसल्याचं पत्र मंत्रालयातून आलं. त्यानंतर वडिलांना आणखी एक धक्का बसला. मधुमेहाचा आजार त्यांना पूर्वीपासूनच होता. त्यातच माझं लग्न झालं. लग्नानंतर मला एक मुलगी झाली. त्यावेळी ते आनंदी होते. मात्र माझ्या मुलीचं निधन झाल्यानं ते पुन्हा दु:खी झाले. अशा   अवस्थेत सहा महिन्यापूर्वी १७ डिसेंबरला त्यांचं निधन झालं. माझ्या भावाला न्याय मिळाल्याचं न पाहताच ते गेले याचं मोठं शल्य आहे. दोन-तीन वर्षांत आमच्या कुटुंबानं तीन मृत्यू  पाहिले. आता आई सारखी आजारी असते. वडिलांच्या मृत्यूनंतर ती खूप अस्वस्थ झाली आहे.

खटल्याच्या सुनावणीला विलंब का होतोय?
सुरुवातीला खटल्याला सरकारनं गांभीर्यानं घेतल्याचा बनाव केला. मात्र नंतर त्यांचा हा बनाव उघडा पडला. प्रारंभी अ‍ॅड. उज्ज्वल निकम यांना विशेष सरकारी वकील म्हणून नेमण्यात  आलं. पण काही दिवसांतच त्यांनी केस  सोडली. आता सरकारतर्फे कुणीच येत नाही. त्यामुळे खटल्याचं कामकाज पुढे सरकत नाही.

उज्ज्वल निकम यांनी केस का सोडली?
त्यांनी केस सोडल्यानंतर वडिलांनी त्यांना संपर्क केला. मेसेजही केला. पण त्यांनी कारण सांगितलं नाही. फार विचारणा केल्यानंतर त्यांनी ‘तुम्ही केस लढा. जिंका.’ असं सांगितलं.

आता खटल्याची स्थिती काय आहे?
निकम यांनी केस सोडल्यानंतर सरकारनं त्यांच्या ठिकाणी अद्याप कुणाची नेमणूक केलेली नाही. दोन वर्षं झाली. खटल्याला सरकारतर्फे वकील नाही. आमच्याकडून अ‍ॅड. हाफीज काझी  हे काम पाहत आहेत. सरकारतर्फे वकील नसल्यामुळे मध्यंतरी सर्व २२ आरोपींना जामीन दिला गेला. ते लोक आता उजळ माथ्यानं फिरतात. आम्हाला मात्र आधार शोधावा लागतोय. 

आता न्याय मिळेल अशी अपेक्षा आहे?
माझे वडील न्यायासाठी याचना करत गेले. त्यांना सरकारकडून मदतीची अपेक्षा होती. तीदेखील अर्धवट राहिली. मला नोकरी देण्याचा शब्द नंतर फिरवला गेला. आता बऱ्याच लोकांना  या घटनेचा विसर पडलाय. लोक विसरतात, ते विसरू शकतात; कारण त्यांना आमच्या वेदनांची, व्यथांची तीव्रता माहीत नाही. आमच्या कुटुंबाचे दोन्ही आधार गेले. आता मी एकटाच   घरात पुरुष आहे. मलादेखील रोजगाराच्या शोधात फिरावं लागतंय. मोहसीनच्या हत्येनंतर आई पुण्याला जाऊ देत नाही. सोलापुरात मला काम मिळत नाही. कुटुंब कसं चालवायचं ही  समस्या आहे. समाजातील काही निवडक लोक सोबत आहेत. अशा अवस्थेत न्यासासाठी आम्ही एकट्यानं लढू शकत नाही. सरकारला हे प्रकरण दुर्लक्षित करायचं आहे. आरोपींना  जामीन मिळाल्यानंतर त्यांनी मिरवणुका काढल्या. त्यांचं धैर्य वाढलं आहे आणि एकानंतर एक आघात पचवत आम्ही खचत चाललोय. मग न्याय कसा मिळेल?

- सरफराज अहमद
गाजियुद्दीन रिसर्च सेंटर, सोलापूर

statcounter

MKRdezign

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.
Javascript DisablePlease Enable Javascript To See All Widget